JAN COCKX   (1891-1976)

Het Stille Pand

 

Frits Schetsken

Kunstschuimer

Boechout

Bollebooswicht


 

 


Jan Cockx is in 1891 geboren in Boechout. Hij begint als schilder. Zijn vroege werk is beďnvloed door het fauvisme, waarbij kleurintonaties in grote vlakken worden gebruikt. Rond 1920 leeft hij in de streek van Diest en gaat hij meer de kubistisch-abstracte richting uit. In 1922 neemt hij deel aan grote tentoonstellingen van Moderne Kunst in Antwerpen en Genčve en sluit zich aan bij kunstkring "Ca Ira".

Vanaf 1924 legt hij zich toe op avant-gardistische keramiek en wordt de eerste zelfstandige keramist van Vlaanderen. Zijn schilderijen evolueren van sobere brede vlakken naar het figuratieve.

In 1950 keert Cockx terug naar Boechout en gaat in de Molenlei 39 wonen. In zijn atelier gaat hij dan ook lino's en houtsneden vervaardigen, tapijten en meubels ontwerpen en monumentale muurschilderingen maken. Voor zijn schilderijen kiest hij de zee als onderwerp, al dan niet met idyllische baadsters, en daarnaast stillevens in een naturalistische stijl.

Op zaterdag 28 augustus 1976 wil een 16-jarige buurjongen niets vermoedend via de achterdeur even binnenwippen bij de 85-jarige kunstenaar, die sinds de dood van zijn vrouw enkele maanden eerder helemaal alleen woont. Hij kan dat best baas, maar de naburige familie Van Goethem springt bij als het nodig is. Hun zoon ziet dat het ruitje van het enige niet van tralies voorziene venster stuk is, terwijl de luiken geforceerd lijken. Hij rent direct naar huis en de familie waarschuwt de Rijkswacht.

Wanneer de Rijkswachters het huis binnendringen, vinden ze Cockx zittend aan zijn tafel met een kunstboek binnen handbereik, maar een grote plas bloed en acht hulzen kaliber 6 mm maken duidelijk dat het niet om een vredig huiselijk tafereel gaat. Jan Cockx blijkt vermoord te zijn met diverse schoten door zijn hoofd van op korte afstand. Andere buurtbewoners verklaren later, dat zij de donderdag ervoor rond 21 uur inderdaad schoten hebben gehoord. Cockx zelf wellicht niet, de man is al jaren doof. Wie deze moord begaan heeft en met welk motief wordt nooit opgelost. 

De gemeente Boechout heeft zijn naam verbonden aan een tweejaarlijkse prijs voor schilderkunst, uitgereikt aan kunstenaars onder de dertig jaar.

 

  5